Ảnh hưởng của đồ cay nóng đối với làn da

Ăn đồ cay nóng quá nhiều hoặc thường xuyên vì có thể gây ra nhiều tác hại không chỉ đối với cho sức khỏe mà còn ảnh hưởng nghiêm trọng tới làn da. Điểm qua 4 tác hại của đồ cay nóng đối với làn da qua bài viết dưới đây nhé!

1. Giãn mạch và gây đỏ da

Capsaicin là hợp chất chính gây cay trong ớt kích thích receptor TRPV1 trên da và thần kinh cảm giác. Receptor này “báo” cho não bộ rằng cơ thể đang nóng và não ra lệnh giãn nở mạch máu dưới da để tản nhiệt. Khi đó, máu dồn nhiều hơn lên mặt, cổ, ngực làm da đỏ bừng, nóng rát, đôi khi đổ mồ hôi. Phản ứng này xảy ra nhanh, chỉ sau vài phút ăn cay và có thể kéo dài 30–60 phút.

Phản ứng này phổ biến ở mặt như: Má, mũi hay người da trắng hoặc da nhạy cảm thấy rõ hơn. Capsaicin làm tăng các chất gây viêm như LL-37, TNF-α, VEGF làm mạch máu giãn bền vững hơn, da dễ đỏ kéo dài và nổi mụn. Khoảng 60–75% người bị rosacea bị flare-up khi ăn cay. Ăn cay thường xuyên khiến mao mạch dưới da yếu đi, dễ nứt vỡ khiến da đỏ dai dẳng, nhạy cảm, dễ nổi mụn. 

Giãn mạch và đỏ da là phản ứng sinh lý bình thường của capsaicin, nhưng nếu lạm dụng sẽ làm da nhạy cảm, đỏ kéo dài và dễ viêm hơn. Ăn cay vừa phải thì vẫn ổn, nhưng da nhạy cảm thì nên cẩn thận nhé.

2. Kích thích tuyến bã nhờn

Đồ cay nóng kích thích tuyến bã nhờn (tuyến dầu) hoạt động mạnh hơn, dẫn đến da tiết nhiều dầu thừa và dễ nổi mụn. Đây là một trong những cơ chế gián tiếp phổ biến nhất gây ảnh hưởng đến da.

Capsaicin trong ớt làm tăng nhiệt độ cơ thể khiến não bộ nhận tín hiệu “nóng” và kích hoạt hệ thống điều hòa nhiệt. Để cân bằng, cơ thể tăng tiết mồ hôi và bã nhờn từ tuyến bã nhờn – chủ yếu ở mặt, trán, mũi, cằm. Capsaicin còn kích thích tuần hoàn máu và trực tiếp làm tuyến bã nhờn hoạt động mạnh hơn qua receptor TRPV1. Kết quả cho thấy da tiết dầu nhiều hơn bình thường, đặc biệt sau khi ăn cay 30–60 phút và kéo dài vài giờ.

Dầu thừa làm da nhờn rít, bóng dầu nhanh chóng. Từ đó tạo điều kiện cho tình trạng viêm, mụn phát triển nhanh chóng. Không phải ai ăn cay cũng bị mụn, nhưng với người da dầu, da nhạy cảm hoặc mụn nội tiết thì rất dễ bị ảnh hưởng.

3. Làm trầm trọng tình trạng viêm

Đồ cay nóng làm trầm trọng tình trạng viêm trên da, đặc biệt qua cơ chế tăng các chất trung gian gây viêm (neuroinflammation). Đây là một trong những tác động tiêu cực rõ nhất với các bệnh da viêm mãn tính.

Đồ cay nóng làm tăng đỏ bừng, nổi mụn đỏ, giãn mao mạch, sưng viêm. Khoảng 60-75% người rosacea bị flare-up rõ rệt khi ăn cay. Ngoài ra, dầu thừa và viêm gây nên tình trạng mụn mủ, mụn bọc, mụn nang dễ hình thành và kéo dài. Đồ cay nóng không gây mụn trực tiếp nhưng làm tình trạng nặng hơn. Ăn cay thường xuyên khiến tình trạng viêm mạn tính nặng hơn làm da lão hóa nhanh hơn, hàng rào bảo vệ da yếu đi, dễ kích ứng với mỹ phẩm và môi trường.

4. Gây mất nước

Đồ cay nóng gây mất nước cho làn da, chủ yếu qua cơ chế tăng tiết mồ hôi và mất nước từ cơ thể. Đây là tác động gián tiếp nhưng rất rõ ràng, đặc biệt khi ăn cay nhiều hoặc thường xuyên.

Capsaicin kích hoạt receptor TRPV1 làm não bộ “nghĩ” cơ thể đang nóng và kích hoạt cơ chế làm mát: Giãn mạch máu cũng như tăng tiết mồ hôi mạnh mẽ. Mồ hôi bay hơi để hạ nhiệt, nhưng kéo theo mất nước và điện giải (natri, kali...) từ cơ thể. Ăn cay còn làm tăng thân nhiệt tạm thời và trao đổi chất và mất nước nhanh hơn qua da và hô hấp. Kết quả là và cơ thể bị thiếu nước nếu không bù kịp. Phản ứng này xảy ra nhanh (vài phút sau khi ăn) và có thể kéo dài tùy mức cay.

Thiếu nước làm hàng rào bảo vệ da yếu, da mất độ ẩm tự nhiên trở nên thô ráp, kém mịn màng. Da mất nước lâu dài giảm độ đàn hồi, dễ xuất hiện nếp nhăn, vết chân chim. Da khô dễ đỏ, rát, viêm hơn, đặc biệt khi kết hợp với giãn mạch và tăng dầu thừa (từ các phần trước).

Đồ cay nóng gây mất nước chủ yếu qua đổ mồ hôi để “hạ nhiệt giả”, khiến da khô, kém đàn hồi và dễ kích ứng hơn. Kết hợp với các tác động trước như: Đỏ da, dầu thừa, viêm sẽ làm da tệ hơn tổng thể. Uống đủ nước và dưỡng ẩm tốt là cách chống lại hiệu quả nhất.